سوالهاي المپياد ادبي- اول دبيرستان -اسفند 1388
4-معنای درست مصراع « مقبل آن کز خدای گیرد پشت» در کدام گزینه آمده است؟
1-کسی که پشت و پناه مظلوم باشد، مورد قبول خداست. 2- سعادتمند کسی است که حامی او خدا باشد.
3-خوشبخت کسی است که خدا را یاری کند. 4-کسی سعادتمند است که دستور خدا را اجرا کند.
5-مفهوم کدام یک از ابیات به بیت زیر نزدیکتر است؟
« چون بسی ابلیس آدم روی هست / پس به هر دستی نشاید داد دست»
1- مبر طاعت نفس شهوت پرست / که هر ساعتش قبلهی دیگر است
2- از آن برد گنج مرا دزد گیتی / که در خواب بودم گه پاسبانی
3- به جهان خرّم از آنم که جهان خرّم از اوست / عاشقم بر همه عالم که همه عالم از اوست
4- منشین با بدان که صحبت بد / گر چه پاکی تو را پلید کند
6- مصراع دوم بیت زیر را کدام گزینه کامل میکند؟
«چاک شده است آسمان، غلغلهای است در جهان / .................................... .»
1- غم به کناره می رود، مه به کنار میرسد. 2-سبزه پیاده میرود، غنچه سوار میرسد.
3- عنبر و مشک میدمد، سنجق یار میرسد. 4-کز رخ نور بخش او نور نثار میرسد.
7- در شعر زیر« ورق زدن آسمان» چه مفهومی دارد؟
«ناگهان نوری از شرق تابید/خون خورشید/آتشی در شفق زد/مردی از شرق برخاست/آسمان را ورق زد»
1- تغییر دادن دیدگاه های مبارزان 2-دگرگون کردن فضای تاریک و اختناق آمیز کشور
3-دگرگون کردن ظواهر مردم 4- متحوّل کردن اندیشهی حاکمان
8-معنی و مفهوم مصراع دوّم بیت « میگفت گرفته حلقه بر در / کامروز منم چو حلقه بر در» در کدام گزینه آمده است؟
1-امروز من حلقهی عشق را به دست گرفتهام. 2- امروز من بندهی این درم و به کعبهی تو متوّسل شدهام.
3- امروز از بار غم مانند حلقه خمیدهام. 4- من امروز منتظر عنایت تو هستم که مانند حلقهی در است.
9-مفهوم مقابل کدام گزینه نادرست است؟
1-چو فردا جنگ بر کامم نگردد=چنانچه فردا شکست بخورم. 2-غروب آفتاب خویشتن دید= زوال و نابودی خود را دید.
3-در آن انبوه کار مرگ میکرد= انبوهی از سپاهیان قصد جان او کرده بودند. 4-خیال تازهای در خواب میدید= فکر تازهای به ذهنش آمد.
10-منظور شاعراز مصراع اوّل بیت زیر چه کسی است؟
«آن کسی را که در این ملک سلیمان کردیم / ملّت امروز یقین کرد که او اهرمن است»
1-مظفر الدین شاه 2- محمّد علی شاه 3-استعمارگران 4- وزیر محمّد علی شاه
ب)تاریخ ادبیّات
11-کدام شاعر از سرایندگان مشهور غزل اجتماعی نیست؟
1- فرّخی یزدی 2-ملک شعرای بهار 3-رهی معیّری 4-عارف قزوینی
12-کریستین آندرسن داستان خود را از کجا اقتباس کرده و الهام گرفته است؟
1- از هفت پیکر نظامی گنجوی 2- از سعدی درگلستان
3- از قابوس نامهی عنصر المعالی 4-از شیخ بهایی در موش وگربه
13-آثار : « نصاب الصبیان» و « ریشه در ابر» به ترتیب از چه کسانی است؟
1- ابونصر فراهی- محمّدرضاعبدالملکیان 2- شیخ محمود شبستری- سید مرتضی آوینی
3- ابونصر فراهی- قیصر امین پور 4- سعدی- محمّدرضا عبدالملکیان
14-به اشعاری که وزن و گاه قافیه دارند و در آنها طول مصراعها برابر نیست،................گفته میشود.
1-شعر سپید 2- مثنوی 3- چهار پاره 4- شعر نیمایی
15-«شیللر»شاعر آلمانی را با کدامیک از شاعران بزرگ همسنگ و برابر دانستهاند؟
1- ویکتور هوگو 2- حافظ 3-خیّام 4-گوته شاعر آلمانی
پ)آرایهها و بیاموزیم
16-در کدام بیت تشبیه وجود ندارد؟
1-دریاب که مبتلای عشقم/ آزادکن از بلای عشقم 2-گرچه زشراب عشق مستم/عاشق تر از این کنم که هستم
3-مجنون چو حدیث عشق بشنید/ اوّل بگریست پس بخندید 4- از جای چو مار حلقه برجست/در حلقهی زلف کعبه زد دست
17-نام دیگر«چهار پاره» چیست؟
1-دوبیتی 2- رباعی 3- رباعی نو 4-دوبیتی پیوسته
18-در شعر زیر کدام آرایه وجود ندارد؟
«زسمّ اسب میچرخید برخاک / به سان گوی خون آلود، سرها
زبرق تیـغ میافتاد در دشت / پیاپی دستها دور از سپـرها»
1-استعاره 2-جناس 3-تشبیه 4- مراعات نظیر
19-کدام واژه در ابیات زیر استعاره است؟
«خانــهای کاو شود از دست اجانب آباد / ز اشک ویرانی کنش آن خانه که بیت الحزن است
جامـهای کو نشود غرقه به خون بهر وطن / بدر آن جامـه که ننـگ تن و کـم از کفن است»
1- جامه، وطن 2- خانه 3- کفن 4- اشک، اجانب
20-کدام آرایه بر زیبایی وتأثیر بیت زیر افزوده است؟
«یاد از این مرغ گرفتار کنید ای مرغان/ چو تماشای گل و لاله و شمشاد کنید»
1- مراعات نظیر 2- تمثیل 3- تشبیه 4- تضاد
ت)دستور زبان
21-کدام گزینه از نظر اجزای گزاره با جملهی « پرندگان دانه بر میچینند.» یکسان است ؟
1- هوای کلاس سرد است. 2- سعدی در ادب فارسی شاعر بزرگی است.
3- احمدکتاب جغرافی اش را گم کرد. 4- بادکنک ترکید.
22-در عبارت زیر چند فعل وجود دارد، نوع فعلها به ترتیب چیست؟
«دوستی داشتم که به کتاب عشق می ورزید و کتابهای زیادی خوانده بود.»
1- دو فعل: ماضی ساده، مضارع اخباری 2- سه فعل: ماضی ساده، مضارع اخباری، ماضی بعید
3- چهار فعل: مضارع اخباری، ماضی استمراری،ماضی ساده، ماضی بعید 4- سه فعل: ماضی ساده، ماضی استمراری، ماضی بعید
23-کدامیک از افعال زیر گذرا به متمّم است ؟
1- بوسید 2- تراشید 3- جهید 4- پیوست
24-در بیت زیر چند اسم نکره وجود دارد؟
«بادی وزید و لانهی مرغی خراب کرد / شکست بامکی و فروریخت بر سری»
1- سه 2- پنج 3- شش 4- چهار
25-در عبارت زیر کدام صفت به کار نرفته است؟
« هنگامی که شب تار به دیدار نخستین سپیدهی صبح خندان میگریزد و خورشید بامدادی بر چهره شکفتهی گل بوسه میزند. بلبل آواز خوان در کنار شاخهی گل آرام میگیرد.»
1- صفت مفعولی 2- صفت فاعلی 3- صفت شمارشی 4- صفت لیاقت
ث)زبان شناسی
26- زبان شناسان مشکل پیچیدگی و گستردگی زبان را در مطالعهی آن چگونه حل کردهاند؟
1- عامل زمان را کنار میگذارند. 2- مطالعهی خود را به یکی از شکلهای زبان محدود میکنند.
3- زبان را در سطوح جداگانه مورد بررسی قرار میدهند. 4- از زبان شناسی سنّتی بهره میگیرند.
27-کدام ویژگی زبان باعث شده تا شاعری بتواند این سخن تخیّل آمیز را بگوید:«من وضو با تپش پنجره ها می گیرم»؟
1- دوساختی بودن زبان 2- زایایی زبان 3- لهجهها در زبان 4- نا به جایی زبان
28- زبان شناسان برای حل مشکل وجود گونهها، گویش و گستردگی زبان، چه تمهیدی اندیشیدهاند؟
1- یکی از شکلهای نوشتاری یا گفتاری معیار را انتخاب میکنند. 2- دست به تحقیقات گسترده در تمام جنبههای زبان میزنند.
3- تغییر و تحوّلات تاریخی زبان را مورد مطالعه قرار میدهند. 4- از زبان شناسی سنتّی بهره میگیرند.
29-کدام گزینه شامل زبان شناسی همگانی یا ساخت گرا نمیشود؟
1- زبان را به قصد شناختن خود آن مطالعه میکند. 2- این زبان شناسی نمیکوشد که زبان را تغییر دهد.
3- هدف این زبان شناسی ایجاد ارتباط میان اقوام و ملل مختلف است.4- هدف این زبان شناسی کشف واقعیّات موضوع زبان است.
ج) نگارش و بیاموزیم
30-در توصیف اشخاص، کدام صفتها درست به کار برده نشده است؟
1- بینی: باریک، پهن، عقابی 2- پیشانی: نازک، کلفت، قطور
3-ابرو: کشیده، درهم، کمانی 4- قد: بلند،کوتاه، رعنا
31-چه نوع ویرایشی به نکات دستوری، املایی و نگارشی یک نوشته میپردازد؟
1- ویرایش فنّی 2- ویرایش زبانی 3- ویرایش علمی 4- ویرایش تخصّصی
32-کدام جمله از لحاظ نگارشی نادرست است؟
1- او گزارشات بازدیدها را نوشت. 2- احمد به پیشنهادهای دوستانش گوش میدهد.
3-تحقیقات دانشمندان باعث رشد علمی میشود. 4- از فرمایش استادم استقبال کردم.
33- مفهوم کدام گزینه غلط است؟
1-اگر کلمات به مصوت«1» ختم شود و به کلمه دیگری بپیوندند یای میانجی میگیرد.
2-در کلماتی مثل:«آهو» و « بانو» علاوه بر کسرهی اضافه، یای میانجی میگیرند.
3-کلماتی که به حرف صامت ختم می شوند فقط کسرهی اضافه می گیرند.
4-در کلماتی مثل:«مو» یای میانجی به جای کسرهی اضافه آورده می شود.
34-املای کدام کلمه غلط نیست؟
1- تحذیب و آراستگی 2- رایت و الم 3-خوار مغیلان 4- سمع و بصر
35-علایم نگارشی کدام گزینه درست نیست؟
1- عجب داستانی! 2- اگر شبها همه قدر بود؛ شب قدر، بی قدر بودی.
3- دو کس دشمن ملک و دینند: پادشاه بی حلم و زاهد بیعلم. 4- سعدی دو اثر مهم دارد، گلستان- بوستان.
چ) نثر فارسی و انواع آن ( فصل چهارم کتاب دانشهای ادبی)
36- نثر کتابهای« تاریخ بلعمی» و « مقامات حمیدی» به ترتیب چه نوع نثری است؟
1- نثر مرسل- نثر مصنوع 2- نثر فنّی و مسجّع- نثر مرسل
3- نثر مصنوع- نثر مرسل 4- نثر مرسل- نثر فنّی و مسجّع
37-علّت ظهور نثر فنّی و مسجّع چیست؟
1- علّت ظهور این نوع نثر اختلاط خراسانیان و عراقیان میباشد.
2- علّت پیدایش آن را باید در توسعه ی مدارس دینی و توّجه ادبا به بلاغت عربی دانست.
3- علّت ظهور این نوع نثر استعمال فراوان لغات عربی وترکی و انحطاط نثر باید دانست.
4- علّت پیدایش این نوع نثر آشنایی ایرانیان با علوم و تمدّن جدید است.
38- ایجاز و اختصار، کمی واژههای عربی، استفاده از لغات کهن و کوتاهی جملات ویژگیهای چه نوع نثری است؟
1- نثر مرسل یا ساده 2- نثر مصنوع و متکلف 3- نثر فنّی و مسجّع 4- نثر بین بین
39- برابرهای کدام گزینه درست نیست؟
1- تاریخ و صّاف = نثر مصنوع و متکلّف 2- بوف کور = نثر داستانی و توصیفی
3- گلستان سعدی= نثر مرسل یا ساده 4- سیر حکمت در اروپا = نثر علمی، تحقیقی
40- بهترین نمونههای نثر تحقیقی، هنری را در آثار کدام نویسنده میتوان یافت؟
1- امیرحسین آریان پور 2- دکتر عبدالحسین زریّن کوب 3- محمّدعلی جمال زاده 4- عباس اقبال آشتیانی
41-کدام گزینه از ویژگی های نثر علمی، تحقیقی نیست؟
1- نثری است بدون زواید و لفظ پردازی. 2- نثری است دارای آرایههای لفظی و معنوی.
3- تنها هدف این نوع نثر ارائهی پیام است. 4- نثری است علمی محض و به دور از آرایههای ادبی
42- تعریف زیر چه نوع نثری را بیان میکند؟
« این نوع نثر سعی میکند از مرز نثر خارج شود و به شعر نزدیک گردد و مطالب را در پوششی از آرایههای ادبی قرار دهد؛ غلبهی لفظ بر معنی و آوردن مترادفات از خصوصیّات آن است»
1- نثر مرسل دورهی ساسانی 2- نثر فنّی و مسجّع 3- نثر دورهی مشروطیّت 4- نثر دورهی معاصر
ح) انواع ادبی ( فصل پنجم کتاب دانشهای ادبی)
43- تقسیم بندی غربیان که بیشتر جنبهی معنایی آثار ادبی را در نظر دارد، مبتنی بر نظریّهی چه کسی است؟
1- ویلیام شکسپیر 2- ویرژیل 3- ارسطو 4- هُمر
44-کدام اثر از نظر نوع ادبی با دیگر آثار متفاوت است؟
1- شاهنامهی فردوسی 2- گلستان سعدی 3- ایلیاد هُمر 4- مهابهاراتا
45-تعریف زیر بیانگر کدام نوع ادبی است؟
« به شعر کوتاه و لطیف غیر داستانی گفته میشود که حالات ذهنی یا روند فکری و احساسی سراینده را بیان میکند».
1- ادبیّات داستانی 2- ادبیّات تعلیمی 3- ادبیّات نمایشی 4- ادبیّات غنایی
46-بهترین قالب برای سرودن شعر غنایی کدام قالب است؟
1- قصیده 2- غزل 3- مثنوی 4- قطعه
47-ساقی نامه یکی از انواع شعر......است که معمولاً در قالب ......و سروده می شود:
1-حماسی- مثنوی 2- تعلیمی- غزل 3- غنایی- مثنوی 4- نمایش- ترجیع بند
48-نامههای منظومی که بین شاعران در یک وزن و قافیه ردّ و بدل میشود و در آنها معمولاً از بخت و روزگار گله وشکایت می شود و از همدیگر تمجید مینمایند، چه نام دارد؟
1- مطایبه 2-اخوانیّات 3- پارودی(نقیضه) 4- مناظره
49-نوع ادبی شعر زیر چیست؟
« قصّاب چنان که عادت اوست مرا / بفکند و بکشت، کاین چنین خواست مرا
سر، باز به عـذر مینهد بر پایم / دم میدمــدم تا بکند پوست مــرا»
1- مفاخر 2- حبسیّه 3- مرثیّه 4- شهر آشوب
50- برابرهای کدام گزینه درست نیست؟
1- ویلیام شکسپیر= ادبیّات نمایشی 2- سعدی= ادبیّات تعلیمی
3- حافظ= ادبیّات حماسی 4- نظامی= ادبیّات غنایی
شادمان باشید